|
مصاحبه اختصاصی
تبیان با مدیر کل روابط عمومی شرکت مخابرات
همانطور که در گزارشهای گذشته پیرامون همایش زنان و اینترنت در هزاره سوم مطالعه
کردید؛ در این همایش ، دیدگاه های متعددی درباره جامعه اطلاعاتی، وضعیت زنان در این
جامعه و راههای پیشرفت و برطرف کردن خلاءهای موجود مطرح شد. در اولین روز برگزاری
همایش، هشتم آبان ماه سال جاری، در نشست سوم همایش با عنوان«زنان، اینترنت، تغییر
نگرش و بینش عمومی» دکتر داوود زارعیان درباره وضعیت جامعه اطلاعاتی سخنرانی کرد.اگر
همایشی فقط بر اساس یکسری فضای روانی در کشور برگزار شود ... نتیجه خوبی نخواهیم
گرفت و چنین همایش هایی صرفاً کاربرد مقطعی خواهد داشت.ما هم فرصت را غنیمت
دانسته؛ با توجه به شناختی که از ایشان داشتیم پس از سخنرانی موفق شدیم در محوطه
شلوغ و پرهمهمه سالن خلیج فارس پژوهشگاه نیرو با ایشان مصاحبه کنیم تا از نظراتشان
درباره وضعیت کشور در این حوزه مطلع شویم.
دکتر زارعیان استاد دانشگاه، مدیر کل روابط عمومی شرکت مخابرات و رئیس انجمن
متخصصان روابط عمومی است. او می گوید: "همایش ها باید هدفمند و با برنامه تشکیل
شوند. ایران باید تلاش کند تا شکاف دیجیتالی خود را با دیگر کشورها پر کند. برای
رشد و ارتقای هر چه بیشتر جامعه اطلاعاتی در کشور همه سازمانها باید تلاش کنند. "
توجه شما ( به خصوص کسانی که در رشته ارتباطات تحصیل می کنند و یا قصد ادامه تحصیل
در این رشته را دارند) را به این مصاحبه کوتاه که توسط گروه جامعه و سیاست انجام
شده جلب می کنیم تا با نظرات یکی از اساتید مطرح این رشته آشنا شوید.
* فکر می کنید چقدر نتایج این نوع همایش های برای سازمانهای
مرتبط و دست اندرکار قابل استفاده است و چه میزان می توان نتایج آنرا در اجتماع
منتقل نمود؟موضوع و طرح جامعه اطلاعاتی در یک اجلاس مطرح شده و این بحث، امروز همه
دنیا را فرا گرفته، چرا؟ برای اینکه آن همایش برنامه، هدف و معنا داشته است.
بسم الله الرحمن الرحیم. همایش را از دو جنبه باید مورد بررسی قرار دهیم؛ محتوایی و
نحوه برگزاری. معتقدم اگر همایش ها برنامه ریزی شده و هدفمند باشد، به دنبال
دستاورد بگردد و بخواهد از مجموعه مباحث، بحثی را خارج کند و نهایتاً انتشار بدهد،
موفق خواهد بود. ولی اگر همایشی فقط بر اساس یکسری فضای روانی در کشور برگزار شود،
فرضاً امروز که بحث اینترنت و جامعه اطلاعاتی مطرح است همایش اینترنت و فردا که بحث
سیل و زلزله مطرح می شود بیائیم همایش در این رابطه بگذاریم، نتیجه خوبی نخواهیم
گرفت و چنین همایش هایی صرفاً کاربرد مقطعی خواهد داشت.
ببینید، شاید برایتان جالب باشد، موضوع و طرح جامعه اطلاعاتی در یک اجلاس مطرح شد.
این بحث، امروز همه دنیا را فرا گرفته، چرا؟ برای اینکه آن همایش برنامه، هدف و
معنا داشته است. سال 1994 همایشی در بوینرس آیرس برگزار می شود. در آن همایش آقای
آلبرت الگور موضوع جامعه اطلاعاتی را مطرح می کند و همه کشورها به سمت بحث جامعه
اطلاعاتی کشیده می شوند. اگر بخواهیم همایش را بر اساس یک فضای روانی برگزار کنیم،
طبیعتاً نمی توانیم به نتایجش خوش بین باشیم.
در حوزه زیرساخت ها، ما در مرحله متوسط هستیم، در حوزه فرهنگ
کم کار کرده ایم و در حوزه ضوابط و مقررات خیلی کم کار کرده ایم.بنابراین می
بینیم برای استفاده مطلوب از همایش باید روی اهداف، مقاله ها و نتایج همایش کار
شود. نتایج به تصمیم گیران ارائه شود. باید از مطالب و مباحث ارائه شده، استفاده
شود. برگزاری همایش را نفی نمی کنم ولی اگر همایش برنامه و هدف نداشته باشد، بهتر
است برگزار نشود.
* برگزاری این همایش ها بیشتر جنبه تخصصی دارد، آیا شما
پیشنهادی برای عمومی سازی موضوعات مطرح شده دارید. برای محقق شدن این قضیه، باید از
کجا شروع کنیم؟
تجربیات بسیاری از کشورها می تواند ما را در این زمینه راهنمایی کند. همه کشورها، 3
بخش را با هم دنبال کرده اند: 1- بخش زیرساخت ها. 2- بخش فرهنگ. 3- بخش ضوابط و
مقررات. یکی از عمده ترین دلایل پیشرفت کم در فضای جامعه
اطلاعاتی ... شکاف دیجیتالی است.اگر این 3 بخش با هم پیش برود شما می توانید
امیدوار باشید که بحث جامعه اطلاعاتی در کشور فراگیر شود.
* کشور ما در این سه بخش چه جایگاهی دارد؟
در حوزه جامعه اطلاعاتی کشورهای مختلف را به 5 مرحله تقسیم می کنند. کشور ما در
مرحله دوم است. بدین معنا که جامعه اطلاعاتی را درک کردیم و در حال حرکت هستیم.
شاید در مرحله جهش باشیم ولی هنوز به مرحله ارتقاء، توسعه و یکپارچگی نرسیدیم.
* با توجه به سه بخش زیرساخت، فرهنگ، ضوابط و مقررات، آیا
کشور ما دارای مرحله زیرساخت است؟کشورهای موفق مثل هند، کره جنوبی، مالزی و سنگاپور
از مدارس کار با کامپیوتر را به بچه هایشان یاد می دهند.
در حوزه زیرساخت ها، ما در مرحله متوسط هستیم. در حوزه فرهنگ، کم کار کرده ایم و در
حوزه ضوابط و مقررات، خیلی کم کار کرده ایم. ما هنوز چهار یا پنج قانون مدّون در
حوزه ICT نداریم. مثلاً بحث تجارت الکترونیکی، امضای الکترونیکی، مسائل مربوط به
حریم خصوصی و امنیت باید خیلی در این موارد کار شود. شما نمی توانید تجارت و امضای
الکترونیکی را راه بیاندازید ولی برای امنیت، فکری نکنید. اینها نکاتی است که باید
به طور همزمان روی آنها کار شود.
* اگر بخواهیم در این زمینه آسیب شناسی کنیم، به نظر شما
دلائلی که ما در این زمینه ها پیشرفت کمی داشتیم و یا با تاخیر حرکت می کنیم چیست؟
یکی از عمده ترین دلایل همان شکاف دیجیتالی است. چون ما به هر حال به لحاظ امکانات
ارتباطات پایه در دنیا به نسبت کشورهای پیشرفته خیلی فاصله داریم. ما در 10 سال
گذشته توانستیم ارتباطات پایه را در کشور توسعه بدهیم. سال 1994 ضریب نفوذ تلفن در
آمریکا و اروپا، 50 به بالا بود، یعنی به ازای هر 100 نفر، 50 تا 60 تلفن دارند.
ولی درایران این ضریب، 6 و 7 است. ما در واقع باید تلاش می کردیم تا در این 10 سال،
آن شکاف را پر کنیم. در این 10 سال ما کمی از این شکاف را پر کردیم ولی شکاف دیگری
دوباره ایجاد و اضافه شد. ما یک عقب ماندگی تاریخی در این حوزه ها داریم. متاسفانه
در رژیم گذشته در حوزه ارتباطات اصلاً کار نشد. ضریب نفوذ تلفن در آن موقع 2 و 3
بوده یعنی 900000 تلفن. بعد از انقلاب در این زمینه کار شده، منتها تلاش اولیه برای
تامین امکانات اولیه است. مثل اینکه بگوئیم طرف هنوز آب برای خوردن ندارد فکر این
باشیم که در خانه اش لوستر چند میلیونی نصب کنیم. ما در این حوزه دچار مشکل شدیم.
امکانات ارتباطی پایه نداشتیم. تلفن ثابت و همراه نداشتیم و می خواستیم یکدفعه وارد
حوزه ICT هم بشویم. این شکاف، شکاف عمیقی است و طول می کشد تا پر شود.باید
آموزش بخش جامعه اطلاعاتی را از مدارس شروع کنیم.
* اگر به وسیله زیرساخت ها بتوانیم به اندازه قابل توجهی،
این شکاف را پر کنیم و از نظر امکانات فنی خودمان را تجهیز کنیم، در زمینه های دیگر
چقدر باید کار کنیم؟
باید در حوزه های فرهنگی و آموزش کار کنیم. باید اعتراف کنیم بخش زیادی از ما هنوز
کار کردن با کامپیوتر و نحوه استفاده از اینترنت را بلد نیستیم. کشورهای موفق مثل
هند، کره جنوبی، مالزی و سنگاپور از مدارس، کار با کامپیوتر را به بچه هایشان یاد
می دهند. ما می خواهیم تازه این کار را در ادارات شروع کنیم. به هر حال اگر این
فاصله پر نشود، نمی توانیم به راحتی به جامعه اطلاعاتی دست پیدا کنیم. باید آموزش
مربوط به جامعه اطلاعاتی را از مدارس شروع کنیم و در ادارات توسعه بدهیم. یکسری
آموزش های دائمی در این عرصه باید باشد. رسانه ها در حوزه فرهنگی این قضیه، اطمینان
دهی به مردم و بالا بردن امنیت الکترونیکی کار کنند تا بتوانیم به نتیجه برسیم.
در زمینه ارتقای سطح جامعه اطلاعاتی ... سازمان هایی مثل
آموزش و پرورش، وزارت بهداشت، وزارت بازرگانی، وزارت ارتباطات و سازمان مدیریت و
برنامه ریزی مسئولیت بیشتری دارند.
* به نظر شما کدام یک از سازمان ها باید متولی این قضیه
باشند و در زمینه ارتقای سطح جامعه اطلاعاتی در کشور فعالیت کنند؟
همه سازمانها مسئول هستند، منتها سازمان هایی مثل آموزش و پروزش، وزارت بهداشت،
وزارت بازرگانی، وزارت ارتباطات و سازمان مدیریت و برنامه ریزی مسئولیت بیشتری
دارند.
 |
